Stjórnvöld víða um heim eru að grafa undan áratugalöngum framgangi í jafnréttismálum. Afleiðingarnar eru meðal annars auknar árásir á kyn- og frjósemisréttindi, þöggun feminískra radda, og niðurskurður á fjármögnun kvenréttindasamtaka.
Það er mikilvægara en nokkru sinni fyrr að tryggja og efla aðgang allra kvenna og stúlkna að réttlæti. Þetta verður eitt meginviðfangsefna þegar aðildarríki Sameinuðu þjóðanna koma saman á 70. fundi nefndar Sameinuðu þjóðanna um stöðu kvenna (e. Commission on the Status of Women) dagana 9.–19. mars.
Hér eru átta dæmi um sigra í baráttu Amnesty International fyrir jöfnuði og réttlæti. Þessir sigrar eru af ýmsum toga og má þar nefna tímamótaúrskurði, lagabreytingar, refsing gerenda og andspyrnu gegn óréttlæti. Svo lengi sem við gefumst ekki upp getur og mun mannúðin sigra mismunun, kynbundið ofbeldi og óréttlæti.
Búrkína Fasó
Lagabreyting
Búrkína Fasó er meðal þeirra landa í heiminum þar sem tíðni barnahjónabanda er hæst. Slík hjónabönd leiða oft til þess að stúlkur neyðast til að hætta í skóla til að sinna heimili og eiginmanni. Stúlkur sem eru giftar ungar eru einnig líklegri til að verða fyrir heimilisofbeldi og stríða við heilsufarsvanda tengdum meðgöngu og fæðingu.
Eftir margra ára baráttu Amnesty International og samstarfsaðila voru samþykktar langþráðar lagabreytingar í Búrkína Fasó árið 2025. Lágmarksaldur fyrir hjónaband var hækkaður í 18 ár fyrir bæði stúlkur og drengi, og samþykki beggja aðila gert að grundvallarskilyrði. Einnig marka mikilvægar framfarir ný ákvæði um erfðarétt sem afnema kynbundna mismunun gagnvart konum og stúlkum.
Dóminíska lýðveldið
Andspyrna gegn óréttlæti
Í nóvember 2025 birti Amnesty International skýrslu um villandi orðræðu stjórnvalda í Dóminíska lýðveldinu sem réttlætir hertar aðgerðir gegn farandfólki án dvalarleyfis. Í kjölfarið hafa hundruðum þungaðra kvenna og mæðra með ungbörn á brjósti verið vísað úr landi til Haítí.
Þetta var hluti af nýrri stefnu gegn innflytjendum sem Abinader, forseti landsins, kynnti til sögunnar. Þar má einnig finna nýjar kröfur um að erlendir sjúklingar þurfi að framvísa skilríkjum, vegabréfi með gildri vegabréfsáritun, vinnuskírteini frá innflytjendayfirvöldum og staðfestingu á heimilisfangi til að fá meðferð á sjúkrahúsi.
Amnesty International heldur áfram að berjast fyrir því að þessar reglur í heilbrigðiskerfinu verði felldar úr gildi, þar sem þær takmarka möguleika óskráðar, þungaðar konur frá því að leita sér mæðraverndar og setja líf þeirra í hættu. Samtökin krefjast einnig stöðvunar á geðþóttahandtökum og brottvísunum Haítíbúa, sérstaklega þunguðum konum og börnum.
Haítí
Andspyrna gegn óréttlæti
Á árinu 2025 skráði Amnesty International kynferðisofbeldi glæpagengja gegn konum og stúlkum, í Port-au-Prince og víðar, í skýrslu sem byggir á viðtölum við 112 einstaklinga, þar á meðal 51 barn. Þar er einnig greint frá tilvikum þar sem börn eru fengin til l liðs við glæpagengi.
Amnesty kynnti einnig samantekt á niðurstöðum sínum fyrir skrifstofu forsætisráðherrans Alix Didier Fils-Aimé í desember 2024 með það að markmiði að stöðva vítahring ofbeldis og tryggja réttlæti fyrir þolendur og fjölskyldur þeirra.
Frakkland
Andspyrna gegn óréttlæti
Opinberar tölur í Frakklandi sýna að aðeins 6% þolenda tilkynna nauðgun, tilraun til nauðgunar eða kynferðislega áreitni til lögreglu.
Amnesty International tók viðtöl við innflytjendakonur, trans konur og fólk í vændi um reynslu þeirra af því að tilkynna kynferðisofbeldi, til að rannsaka hvers vegna viðkvæmustu hópar samfélagsins veigra sér við að leita til yfirvalda.
Í skýrslu rannsóknarinnar frá 2024, Go Home, It’ll Blow Over, sýnir Amnesty hvernig kerfislæg mismunun, fordómar og brestir í opinberum stofnunum koma reglulega í veg fyrir að þolendur fái réttlæti, þrátt fyrir að réttarkerfið hafi tryggt réttindi þeirra með formlegum hætti.
Rannsóknin leiddi í ljós að lögregla neitar oft að skrá kærur, mismunun á sér stað í málsmeðferð, túlkaþjónustu skortir, stuðningsúrræði eru ófullnægjandi og skaðlegar staðalímyndir hafa áhrif á málsmeðferð.
Fyrir konur án dvalarleyfis og fólk í vændi getur tilkynning um kynferðisofbeldi jafnvel leitt til handtöku, brottvísunar eða frekara ofbeldis. Þolendur veigra sér því við að leita réttlætis.
Gaza
Andspyrna gegn óréttlæti
Í mars 2025 komst rannsóknarnefnd Sameinuðu þjóðanna að þeirri niðurstöðu að Ísrael hefði kerfisbundið beitt kynbundnu ofbeldi gegn Palestínubúum og framið „verknaði sem teljast til hópmorðs“ m.a. með því að eyðileggja heilbrigðisþjónustu kvenna, mæðra- og frjósemisþjónustu, og hindra aðgang að lífsnauðsynlegri þjónustu.
Í september 2025 komst nefndin einnig að þeirri niðurstöðu að Ísrael hefði framið hópmorð í Gaza, meðal annars með verknaði sem miðar að því að koma í veg fyrir fæðingar.
Rómanska-Ameríka
Tímamótaúrskurður
Mál stúlkna sem voru þvingaðar í móðurhlutverk voru bornar undir mannréttindanefnd Sameinuðu þjóðanna af samtökunum Girls, Not Mothers, sem Amnesty International er stofnaðili að.
Í janúar 2025 kvað Mannréttindanefnd Sameinuðu þjóðanna upp sögulegan úrskurð þar sem komist var að þeirri niðurstöðu að Ekvador og Níkaragva hefðu brotið mannréttindi fjögurra stúlkna. Nefndin taldi að aðstæður stúlknanna hefðu jafngilt pyndingum.
Í fyrsta sinn viðurkenndi nefndin einnig að það að þvinga stúlkur í móðurhlutverk hindri möguleika þeirra til að móta eigið líf og mennta sig, og skerði alvarlega rétt þeirra til mannsæmandi lífs.
Nefndin hvatti ríki til að breyta löggjöf sinni til að tryggja aðgang að öruggu og löglegu þungunarrofi, sérstaklega í tilvikum kynferðisofbeldis og þegar líf eða heilsa viðkomandi er í hættu.
Malaví
Tímamótaúrskurður
Árið 2025 úrskurðaði hæstiréttur Malaví að samkvæmt jafnréttislögum landsins bryti það gegn réttindum 14 ára þolanda nauðgunar að neita henni um aðgang að öruggu þungunarrofi.
Í þessum tímamótaúrskurði var þolandanum dæmdar skaðabætur og staðfest að aðgangur að öruggu þungunarrofi sé nauðsynlegur til að vernda líf, heilsu og reisn kvenna og stúlkna.
Úrskurðurinn skapar mikilvægt fordæmi í landi þar sem þungunarrof er að mestu refsivert og aðeins leyft þegar líf þungaðrar konu er í hættu.
Nepal
Refsing gerenda
Þrátt fyrir að lög banni mismunun á grundvelli erfðastéttar (e.caste) er slík mismunun enn hluti af daglegu lífi í Nepal.
Mismunun ýtir undir ofbeldi og fordóma gegn milljónum dalíta og annarra minnihlutahópa, og dregur úr líkum á réttlæti þar sem lögregla rannsakar síður brot gegn þessum hópum.
Árið 2023 náðist þó tímamótasigur þegar héraðsdómstóllinn í West Rukum sakfelldi 26 einstaklinga fyrir mismunun á grundvelli erfðastéttar og morð á Nabaraj BK og fimm öðrum árið 2020.
Mennirnir sex, margir úr dalítasamfélaginu, voru barðir til bana af múg vegna ásakana um samband Nabaraj við stúlku úr efri erfðastétt.
Amnesty International heldur áfram, í samstarfi við dalítafjölskyldur og aðgerðasinna, að þrýsta á stjórnvöld í Nepal um raunverulega vernd fyrir dalítasamfélög.