Þrátt fyrir miklar áskoranir í heiminum í dag verðum við enn og aftur vitni að mikilvægi mannréttindabaráttunnar. Víða um heim krafðist fólk ábyrgðar frá stjórnvöldum, réttlætis fyrir þolendur kynbundins ofbeldis og frelsis fyrir mannréttindafrömuði. Hér koma góðar fréttir á síðustu sex mánuðum ársins sem veita von og sýna mikilvægi mannúðar og samtakamáttar.

Fjórir ungliðar Amnesty International frá Írlandi, Argentínu og Frakklandi afhentu TikTok undirskriftir í Dublin á Írlandi 25. nóvember til að krefjast þess að fyrirtækið breyti skaðlegri og ávanabindandi hönnun sem útsetur börn og ungmenni fyrir skaðlegu efni. Amnesty International safnaði samtals 170.260 undirskriftum víða um heim frá einstaklingum sem kalla eftir því að TikTok verði gert öruggara fyrir börn og ungmenni. Á Íslandi söfnuðust 3.018 undirskriftir.

Um heim allan streyma ungmenni, svokölluð Z-kynslóðin, út á götur til að berjast fyrir réttindum sínum. Í Madagaskar mótmæla þau ítrekuðum vatnsskorti og rafmagnsleysi. Í Perú er réttinum til þungunarrofs ógnað. Í Indónesíu hafa ungmenni látið í sér heyra gegn aukinni valdboðsstefnu stjórnvalda.

Ríkisstjórn Trump skar snögglega niður erlenda aðstoð Bandaríkjanna. Amnesty International rannsakaði áhrif þessa niðurskurðar á verkefnum víðs vegar um heiminn sem miða meðal annars að því að veita nauðsynlega heilbrigðisþjónustu, tryggja fæðuöryggi, athvarf, heilbrigðisþjónustu og mannúðaraðstoð til fólks í viðkvæmri stöðu. Frá þessu er greint í nýlegri skýrslu Amnesty International, Lives at risk.  

Leiðtogar G20-ríkjanna hafa í yfirlýsingu sinni í lok leiðtogafundarins í Róm síðustu helgi gefið loforð um að kanna leiðir til að hraða bólusetningum í heiminum og vinna að því að ná markmiði Alþjóðaheilbrigðisstofnunarinnar um að 40% íbúa hvers lands í heiminum séu bólusettir í enda árs. 

Milljarðir íbúa fátækari ríkja fá ekki aðgang að covid-19 bóluefnum með lífshættulegum afleiðingum.

Ný skýrsla Amnesty International, A Double Dose of Inequality: Pharma companies and the Covid-19 vaccines crisis, greinir frá því hvernig sex helstu lyfjaframleiðendur Covid-19 bóluefnanna ýta undir mannréttindaneyð. Fyrirtækin hafa ekki forgangsraðað dreifingu bóluefnanna til fátækari landa og neita að afsala hugverkaréttindum og deila tækniþekkingu.

Í mars fengu tæplega ein og hálf milljón Nepala sem eru í áhættuhópi vegna kórónuveirufaraldursins bóluefnið Oxford-AstraZeneca. Þessi hópur þarf að fá næstu bólusetningu fyrir 5. júlí til að virkni bóluefnisins sé tryggð. Ekkert bóluefni er til.

Í nýrri skýrslu Amnesty International er greint frá alvarlegum skorti á geðheilbrigðisþjónustu í Síerra Leóne fyrir fólk sem hefur orðið fyrir sálrænum áföllum í kjölfar grimmilegrar borgarastyrjaldar og skæðs ebólufaraldurs.

Árið 2020, í miðjum heimsfaraldri, kom skýrt í ljós hvernig arfleifð fjandsamlegrar stefnu stjórnvalda sem byggir á sundrungu, ýtir undir ójöfnuð, mismunun og kúgun. Þetta kemur fram í ársskýrslu Amnesty International fyrir árið 2020.

Kveðið er á um rétt til bestu mögulegu geðheilsu í alþjóðalögum en raunin er sú að á heimsvísu eru fáir sem hafa aðgang að góðri geðheilbrigðisþjónustu. Kórónuveirufaraldurinn hefur gert vandamálið enn stærra. Í nýlegri könnun Alþjóðaheilbrigðisstofnunarinnar kom í ljós að aðgengi að geðheilbrigðisþjónustu er takmarkað eða ekkert.

Það er engin auðveld lausn við kórónuveirufaraldrinum. Það er þó skýrt hvaða viðbrögð eru ekki viðeigandi. Sum stjórnvöld hafa brugðist við faraldrinum á ótrúlegan hátt sem einkennist af hentistefnu, furðulegum vísindum og algjörri vanvirðingu gagnvart mannréttindum.