Nasta Loika, baráttukona fyrir mannréttindum frá Hvíta-Rússlandi, hefur verið í haldi að geðþótta frá 6. september 2022 fyrir uppspunnar ákærur um „minniháttar óspektir“. Henni er neitað um  nauðsynjavörur og læknisaðstoð sem hún þarfnast. Hún fær auk þess ekki aðgang að lögfræðingi sínum. Nasta Loika er skotmark stjórnvalda einungis vegna mannréttindabaráttu sinnar og skal tafarlaust vera leyst úr haldi.

Varðhald um óákveðinn tíma sem bandarísk stjórnvöld hafa beitt í Guantanamo-fangelsinu í kjölfar september 2001 er ólögmætt. Enn eru 19 fangar í haldi þrátt fyrir að búið sé að heimila lausn þeirra. Krefstu þess að ríkisstjórn Joe Biden, Bandaríkjaforseta, loki Guantanamo fangelsinu fyrir fullt og allt.

Á tímum þegar mannréttindi eru víða fótum troðin í heiminum er auðvelt að missa sjónar á því jákvæða.  Það má ekki gleyma að fagna þeim mannréttindasigrum sem Amnesty International hefur stuðlað að með hjálp stuðningsfólks okkar á fyrstu sex mánuðum ársins. Fólk ranglega í fangelsi hefur verið leyst úr haldi, óréttlátum lögum hefur verið breytt og valdafólk hefur verið dregið til ábyrgðar. Hér eru mannréttindasigrar til að fagna.

Mohamed Imran var 20 ára þegar hann var handtekinn á grundvelli hryðjuverkalaga (PTA). Þremur árum síðar hefur hann enn ekki verið ákærður fyrir brot og engin sönnunargögn verið lögð fram.  

Förum fram á að Sajid Mehmood verði leystur úr haldi eða upplýst verði um hvar honum er haldið. 

Marfa Rabkova er baráttukona fyrir mannréttindum í Hvíta-Rússlandi og hefur unnið fyrir Viasna, hreyfingu sjálfboðaliða, sem er einn öflugasti mannréttindahópurinn í Hvíta-Rússlandi. Viasna fylgist með og skráir mannréttindabrot í landinu. Marfa var handtekin að geðþótta þann 17. september 2020 og hefur verið í varðhaldi síðan og bíður réttarhalda. Hún á yfir höfði sér 12 ára fangelsisdóm verði hún dæmd sek fyrir upplognar sakir.

Írönsk stjórnvöld beita Shokrollah Jebeli, 82 ára ástralskan-íranskan fanga, pyndingum með því að neita honum af ásettu ráði um læknisþjónustu og lyf. Í ljósi aldurs og heilsufarsástands ásamt ósanngjörnum réttarhöldum verður að leysa hann úr haldi strax. 

Idris Hasan, Úígúri sem býr í Tyrklandi, var handtekinn í júlí 2021 í Marokkó vegna þess að hann var eftirlýstur af Interpol. Kínversk yfirvöld skilgreina hann sem hryðjuverkamann vegna starfa sem hann hefur unnið fyrir úígúrísk samtök. Lög í Kína skilgreina hryðjuverk með víðtækum og óljósum hætti og þeim hefur verið beitt til að ofsækja Úígúra og aðra múslimska minnihlutahópa. Þann 15. desember 2021 staðfestu dómstólar í Marokkó framsal Idris Hasan. Hann er enn í varðhaldi og í mikilli hættu að verða framseldur til Kína þar sem hann verður líklega pyndaður og fangelsaður að geðþótta.

Nazanin Zaghari-Ratcliffe og Anoosheh Ashoori hafa verið leyst úr haldi í Íran. Þau eru bæði bresk-írönsk og eru komin aftur til Bretlands. Samanlagt voru þau rúm tíu ár í fangelsi eftir óréttmæta handtöku. Amnesty International fagnar þessum fréttum þótt fyrr hefði verið.  

Mannréttindabarátta Amnesty International hefur skilað miklu árið 2021 um heim allan. Lögum hefur verið breytt til samræmis við mannréttindi og samviskufangar leystir úr haldi. Hér má sjá yfirlit yfir helstu sigra ársins.

Amnesty International hefur fylgst grannt með málinu um beiðni Bandaríkjanna um framsal Julian Assange frá Bretlandi. Þann 4. janúar 2021 hafnaði dómstóll í London beiðni um framsal en tveimur dögum síðar var Assange neitað um lausn úr haldi gegn tryggingu. Amnesty International fagnar þeirri ákvörðun að hafna framsalsbeiðninni en fordæmir að hann hafi ekki verið leystur úr haldi gegn tryggingu. Julian Assange hefur verið í haldi í rúmt ár vegna framsalsbeiðni til Bandaríkjanna.   

Árið 2020 hefur verið erfitt ár en þrátt fyrir það hafa mannréttindasigrar náð fram að ganga sem ber að fagna. Starf Amnesty International ber árangur með ýmsum hætti. Einstaklingar hafa verið leystir úr haldi, ákærur felldar niður, réttlæti náðst, breytingar gerðar á lögum til hins betra og fyrirtæki tekið ábyrgð á starfsemi sinni. Þetta er meðal sigra sem ber að fagna á þessu ári. Smelltu hér til að sjá aðrar góðar fréttir á árinu.