Ársskýrsla Íslandsdeildar Amnesty International 2023 var kynnt á aðalfundi þann 21. mars 2024. Skýrslan greinir frá öllu starfi deildarinnar frá árinu. Eitt af því sem stóð upp úr var skýrsla Amnesty International sem kom út í janúar 2023 um einangrunarvist í gæsluvarðhaldi á Íslandi. Hún fékk mikla athygli í fjölmiðlum og ýtti undir umræður í samfélaginu um óhóflega beitingu einangrunarvistar á Íslandi á meðan einstaklingar sæta gæsluvarðhaldi.
Íslensk stjórnvöld hafa ákveðið að hefja á ný greiðslur til Palestínuflóttamannaaðstoðar Sameinuðu þjóðanna (UNRWA). Ísland var á meðal þeirra ríkja sem ákváðu í janúar að frysta greiðslur í kjölfar þess að Ísraelar sögðu 12 af 30 þúsund starfsmönnum UNRWA hefðu átt þátt í árás Hamas á Ísrael 7. október síðastliðinn. Ákvörðunin var mjög umdeild og gagnrýnd af hálfu margra, þ.á.m. Amnesty International.
Um langa hríð hefur verið lítið svigrúm fyrir friðsamleg mótmæli og tjáningarfrelsi í Rússlandi en í kjölfar innrásar Rússa í Úkraínu hefur það í raun horfið með öllu. Viku eftir innrásina, í febrúar 2022, innleiddu rússnesk stjórnvöld ritskoðunarlög í þeim tilgangi að brjóta á bak aftur mótmæli gegn innrásinni og stríðinu. Tveimur árum síðar afplánar fjöldi fólks áralanga fangelsisdóma fyrir friðsamlegt andóf gegn stríðinu.
Viku eftir innrásina í Úkraínu, sem var gerð í febrúar 2022, innleiddu rússnesk stjórnvöld ritskoðunarlög í þeim tilgangi að gera mótmæli gegn innrásinni refsiverð. Nú, tveimur árum síðar afplánar fjöldi fólks áralanga fangelsisdóma fyrir friðsamlegt andóf gegn stríðinu.
Aðalfundur Íslandsdeildar Amnesty International verður haldinn fimmtudaginn 21. mars 2024 kl. 18:00 í Hannesarholti, Grundarstíg 10, 101 Reykjavík.
Íslandsdeild Amnesty International lýsir yfir alvarlegum áhyggjum vegna ákvörðunar ríkisstjórnar Íslands um að frysta fjármögnun til Palestínuflóttamannaaðstoðar Sameinuðu þjóðanna (UNRWA) og hvetur ríkistjórn Katrínar Jakobsdóttur til að snúa þeirri ákvörðun við án tafar og styðja við störf UNRWA. Ákvörðun ríkisstjórnar Katrínar Jakobsdóttur um stöðvun fjárstuðnings til UNRWA var tilkynnt 30. janúar síðastliðinn.
Á hverjum degi fær Amnesty International upplýsingar um mannréttindabrot sem eiga sér stað um allan heim.
Hæstiréttur Bretlands hefur staðfest tveggja daga fyrirtöku í máli Julian Assange, dagana 20.-21. febrúar, til að ákvarða hvort að Julian Assange fái fleiri tækifæri til að fara með mál sitt fyrir dómstóla í Bretlandi. Verði ákvörðunin sú að hann hafi fullnýtt rétt sinn til áfrýjunar vegna fyrirhugaðs framsals til Bandaríkjanna er aðeins tvennt í stöðunni. Framsalsferlið til Bandaríkjanna mun hefjast eða Julian Assange leiti til Mannréttindadómstóls Evrópu.
Undirrituð félagasamtök fagna því að um 100 einstaklingum á Gaza hafi verið veitt dvalarleyfi á Íslandi á grundvelli laga um útlendinga og sameiningu fjölskyldna. Vegna þeirra fordæmalausu aðstæðna sem nú ríkja á Gaza, hvetja samtökin íslensk stjórnvöld til þess að leggja allt kapp á að tryggja tafarlausa brottför þessa hóps frá Gaza til Íslands. Hópurinn samanstendur aðallega af konum og börnum í sérstaklega viðkvæmri stöðu. Þá hvetja undirrituð félagasamtök stjórnvöld til þess að taka til efnismeðferðar allar þær umsóknir palestínsks fólks sem nú liggja fyrir.
Í kringum 2600 umsækjendur um alþjóðlega vernd í Belgíu eru bjargarlausir sökum þess að belgísk stjórnvöld neita að veita þeim skjól og aðrar nauðsynjar og þjónustu.
Í kjölfar umræðu í samfélaginu um brottvísanir barna til Grikklands vill Íslandsdeild Amnesty International koma eftirfarandi yfirlýsingu á framfæri. Nú eru 75 ár síðan Mannréttindayfirlýsing Sameinuðu þjóðanna var samþykkt. Í fjórtándu grein hennar segir: „Rétt skal mönnum vera að leita og njóta griðlands erlendis gegn ofsóknum.“ Réttur flóttamanna er tryggður í alþjóðasamningum og er þeirra mikilvægastur flóttamannasamningur Sameinuðu þjóðanna frá árinu 1951. Þá ber að nefna að íslensk stjórnvöld fullgiltu Barnasáttmálann árið 1992 og lögfestu árið 2013.
Í dag, á Alþjóðlega mannréttindadaginn, eru liðin 75 ár frá því að Mannréttindayfirlýsing Sameinuðu þjóðanna var samþykkt. Hún var skrifuð og samþykkt eftir að rykið settist eftir seinni heimstyrjöldina og uppbyggingin rétt að hefjast. Heimurinn hafði aldrei séð og upplifað slíkar hörmungar, svona úthugsuð, nákvæm og víðfeðm illvirki. Grimmdarverk seinni heimstyrjaldarinnar sýndu svo bersýnilega að virðing fyrir mannréttindum og mannlegri reisn var langt frá því að vera algild og breytinga var þörf. Heimurinn þurfti áminningu um að sérhver manneskja er borin frjáls og jöfn öðrum að virðingu og réttindum.