Afnemum dauðarefsingar

Dauðarefs­ingin er grimmileg, ómann­úðleg og niður­lægj­andi. Hún er brot á rétt­inum til lífs og á ekki að fyrir­finnast í nútíma rétt­ar­kerfi.

Enn í dag er dauðarefs­ing­unni beitt af ríkjum út um allan heim en sem betur fer fer þeim fækk­andi. Í sumum löndum getur það verið fyrir vímu­efnaglæpi, í öðrum fyrir hryðju­verk og morð.

Amnesty fordæmir dauðarefs­ingar og er alfarið á móti þeim í öllum tilfellum undir öllum kring­um­stæðum – algjör­lega óháð því hver á hana yfir höfði sér, hvort sem að sá aðili er sekur eða saklaus eða hvernig hún eigi að vera fram­kvæmd.

  • Í 106 löndum
    hefur dauðarefsingin verið afnumin.

  • Í 23 löndum
    voru framdar aftökur árið 2017

  • 993 aftökur
    voru framkvæmdar 2017 (að undanskildu Kína).

  • 1000 manns
    voru teknir af lífi í Kína (áætlað, tölur ekki opinberar).

Fjöldi aftaka árið 2017 eftir heimsálfum

  • Mið-Austurlönd og Norður-Afríka
  • Asía (að Kína og N-Kóreu undanskildum)
  • Afríka sunnan Sahara
  • Norður-, Suður- og Mið-Ameríka
  • Evrópa og Mið-Asía

Amnesty International global report. Death sentences and executions 2017

Kjarni vandans

Árangurslaus refsing

Allir hafa rétt til að lifa, það eru mann­rétt­indi sem gilda um alla, hvort sem þeir eru sekir um glæpi eða ekki.

Í mörgum löndum rétt­læta stjórn­völd notkun dauðarefs­inga með því að hún komi í veg fyrir glæpi. En engar sann­anir eru fyrir því að sú leið sé árang­urs­ríkari til að fækka glæpum en aðrar harðar refs­ingar.

Margir hafa haldið því fram að afnám dauðarefs­ing­ar­innar leiði til aukinnar glæpa­tíðni en rann­sóknir, til dæmis í Banda­ríkj­unum og Kanada, styðja það ekki.

Dauðarefs­ing­unni er oftar beitt gegn lituðu og fátæku fólki.

Áhættan á að taka af lífi saklausan einstak­ling er aldrei hægt að eyða. Fjöldi fólks sem hefur verið aflífað hefur seinna verið hreinsað af glæpum.

+ Lesa meira

Hverju hefur Amnesty áorkað?

Amnesty Internati­onal er andvígt dauðarefs­ingum undir öllum kring­um­stæðum og vinnur að því að afnema hana í öllum löndum heims.

Birtar eru skýrslur árlega um stöðu mála (skýrsla 2017 pdf).

Amnesty hefur hjálpað við að fresta og fella niður dauða­dóma í málum fjölda einstak­linga og hefur hjálpað til við að afnema dauðarefs­inguna í mörgum löndum og nokkrum fylkjum Banda­ríkj­anna.

Þegar að Amnesty hóf störf árið 1977 höfðu einungis 16 lönd horfið frá dauðarefs­ingum. Í dag hafa 106 lönd afnumið dauðarefs­inguna.

 

Amnesty Internati­onal hvetur til þess að:

  • Aftökum verði hætt alls staðar í heim­inum
  • Dauðarefs­ingin verði afnumin í lögum fyrir alla glæpi
  • Öll ríki heimsins full­gildi alþjóð­lega sátt­mála sem styðja afnám dauðarefs­ing­ar­innar, þar á meðal aðra valfrjálsu bókunina við alþjóða­samn­inginn um borg­araleg og stjórn­málaleg rétt­indi, en bókunin lýtur að dauðarefs­ing­unni og afnámi hennar.
  • Öll lönd, sem enn halda í dauðarefs­inguna, fram­fylgi alþjóð­legum skyldum sínum um að taka ekki börn af lífi.

Tengt efni