Sádi-Arabía

Ísland beiti sér gegn skelfilegum mannréttindabrotum í Sádi-Arabíu

Yfir­völd í Sádi-Arabíu leggja allt kapp á að þagga niður í gagn­rýn­is­röddum í landinu. Samfé­lags­miðla­færslur þar sem kallað er eftir umbótum í mann­rétt­inda­málum eða yfir­völd gagn­rýnd geta einar og sér leitt til ferða­banns, fang­elsis­vistar svo áratugum skiptir eða jafnvel dauða­dóms. Á sama tíma verja yfir­völd gífur­legum fjár­munum í ímynd­ar­her­ferð til að skapa þá tálsýn að Sádi-Arabía sé land fram­fara og umbóta. Frægu íþrótta­fólki og skemmti­kröftum er meðal annars boðið til landsins til að draga athyglina frá skelfi­legum mann­rétt­inda­brotum í landinu.

Í mars árið 2019 leiddu íslensk stjórn­völd sameig­in­legt ávarp 36 ríkja í mann­rétt­inda­ráði Sameinuðu þjóð­anna um stöðu mann­rétt­inda í Sádi-Arabíu. Ávarpið markaði tímamót því aldrei áður hafði landið sætt sameig­in­legri gagn­rýni fjölda ríkja í ráðinu með sambæri­legum hætti. En þrátt fyrir fögur fyrir­heit stjórn­valda í Sádi-Arabíu um að bæta mann­rétt­inda­ástandið í landinu er hyldýpi á milli loforða og efnda í dag. Íslensk stjórn­völd geta enn haft forystu um að þrýsta á stjórn­völd í Sádi-Arabíu að standa við stóru orðin með innleið­ingu raun­veru­legra mann­rétt­indaum­bóta í landinu.

Hvert er vanda­málið?

Stjórn­völd í Sádi-Arabíu sýna ekkert umburð­ar­lyndi gagn­vart gagn­rýni. Fólk hlýtur nú harðari dóma en Amnesty Internati­onal hefur nokkru sinni áður skrá­sett í Sádi-Arabíu fyrir að nýta rétt sinn til tján­ingar.

Hin 29 ára gamla Manahel al-Otaibi, líkams­rækt­ar­kennari og aðgerð­arsinni, var dæmd í 11 ára fang­elsi í febrúar 2024 fyrir að styðja kven­rétt­indi á samfé­lags­miðli og birta mynd af sér í klæðnaði sem yfir­völd töldu ósæmi­legan.

Mann­rétt­inda­fröm­uð­urinn Mohammed al-Qahtani situr enn í fang­elsi fyrir mann­rétt­ind­astarf sitt þrátt fyrir að hafa á síðasta ári átt að ljúka afplánun á þeim tíu ára dómi sem hann hlaut.

Stjórn­völd í Sádi-Arabíu herja einnig á fólk sem hefur ekki áður tekið þátt í póli­tísku aðgerð­a­starfi.

Mohammad bin Nasser al-Ghamdi, fyrrum kennari sem er nú er kominn á eftir­laun, var dæmdur til dauða fyrir að gagn­rýna yfir­völd á X (áður Twitter). Hann hafði saman­lagt aðeins tíu fylgj­endur.

Salma al-Shehab, doktorsnemi og tveggja barna móðir, afplánar 27 ára fang­els­isdóm vegna færslu sem hún birti á samfé­lags­miðlum til stuðn­ings kven­rétt­indum. Hún hlaut einnig  27 ára ferða­bann að lokinni afplánun.

Abdulra­hman al-Sadhan, hjálp­ar­starfs­maður Rauða hálf­mánans, var hand­tekinn í mars 2018 og sætti þvinguðu manns­hvarfi (leyni­legu haldi yfir­valda) í rúmlega tvö ár. Hann hlaut 20 ára fang­els­isdóm sem lýkur með 20 ára ferða­banni vegna háðs­ádeilu sem hann tísti.

Á meðan þessi svívirði­lega kúgun á sér stað í Sádi-Arabíu ver krón­prinsinn Mohammad bin Salman millj­örðum dollara til að fela sann­leikann og hvítþvo ímynd landsins.

Hvernig getur þú hjálpað? 

Yfir­völd í Sádi-Arabíu mega ekki komast upp með það að þagga niður raddir og sögur þeirra einstak­linga sem yfir­völd hafa fang­elsað í aðför sinni gegn tján­ing­ar­frelsinu.

Við megum ekki leyfa Sádi-Arabíu að kaupa þögn okkar!

Gríptu til aðgerða strax!

Skrifaðu undir og skoraðu á íslensk stjórn­völd að beita sér fyrir því að yfir­völd í Sádi-Arabíu leysi öll þau úr haldi sem hafa rang­lega verið fang­elsuð fyrir að nýta rétt sinn til tján­ingar.

Fjöldi undir­skrifta fyrir þetta ákall verður einnig komið beint til skila til yfir­valda í Sádi-Arabíu.

Frétta­til­kynning um Sádi-Arabíu

Nánar um stöðu tján­ing­ar­frelsis í Sádi-Arabíu

Þau þurfa þína hjálp!

Þín undirskrift getur bjargað mannslífi

Alþjóðlegt

Styddu réttindi verkafólks í fataiðnaði

Í áraraðir hafa stjórnvöld og tískufyrirtæki hagnast á slæmum starfsaðstæðum kvenna sem sauma fötin okkar. Brotið er kerfisbundið á mannréttindum verkafólks í fataiðnaði sem vinnur oft við hættulegar aðstæður, launin eru undir framfærsluviðmiði og ráðningarsamningar eru ótryggir. Laun sem duga ekki fyrir framfærslu þýðir að verkafólkið hefur ekki aðgang að nauðsynjum eins og mat, heilbrigðisþjónustu, hreinu vatni, menntun og öruggu húsnæði.

Ungverjaland

Skipuleggjandi gleðigöngu á yfir höfði sér ákærur

Géza Buzás-Hábel, sætir sakamálarannsókn fyrir það eitt að hafa skipulagt gleðigönguna í Pécs í Ungverjalandi sem fór fram 4. október síðastliðinn þrátt fyrir bann gegn gleðigöngunni. Amnesty International kallar eftir því að saksóknaraembættið loki tafarlaust rannsókn á málinu þar sem hún brýtur gegn réttinum til friðsamlegrar samkomu, tjáningarfrelsinu og banni gegn mismunun samkvæmt evrópskum og alþjóðlegum mannréttindalögum.

Georgía

Leikari í fangelsi í kjölfar ósanngjarnra réttarhalda

Andro Chichinadze, 29 ára leikari frá Georgíu, var dæmdur í tveggja ára fangelsi 3. september 2025 eftir þátttöku í mótmælum í Tbilisi. Hann er vel þekktur í Georgíu og hefur hann gagnrýnt stjórnvöld opinberlega og verið virkur þátttakandi í mótmælum frá nóvember til desember 2024.